De listen van de ex-communisten
FILANTROOP - 18 AUGUSTUS 2009
Op 27 Juni 1995 verscheen de Nieuwe Revue met het roemruchte vraaggesprek met Frits Bolkestein, met daarin de passage die grote opschudding op het Binnenhof veroorzaakte.
Het meubilair trilde door de woedende Kamerleden die uitleg vroegen over de gewraakte woorden van Bolkenstein: “Ik begrijp niet, dat lieden die zoiets op hun geweten hebben, weer volop aan de bak komen. Terwijl mensen die ook maar een klein beetje met de NSB te maken hebben gehad - maar verder niets hebben gedaan - hun hele verdere leven erop worden aangekeken”. Ja, echt grote schande van die Bolkenstein.
Maar waarom toch die overgevoeligheid als het over de Nederlandse ex-communisten gaat? Als het over de ex-communisten in de voormalige Oostbloklanden gaat heeft ons nationale journaille het geestdriftig over de ex-communisten. Ja, dan weer wel. Vreemd als je weet dat nogal wat pennenlikkers van dat journaille zelf tot de garde der ex-communisten behoorden. Dus vraag je je alras af, waarom voormalige Oostblokkers wel ex-communist genoemd worden, maar ons ex-communistische journaille zichzelf geen ex-communist noemt. En dat lijkt me eerlijk gezegd zo nu en dan nodig, want dit schrijvers- en opinievolkje loopt voortdurend voorop rechtse politici fascist of nazi te noemen.
Of zoals Elsbeth Etty - die elf jaar lang met het CPN-vaandel wandelde terwijl achter het IJzeren Gordijn de mens crepeerde - zo hees als een lekke band ventileerde dat Wilders’ WA (u weet wel, de geüniformeerde Weerafdeling van de NSB) op straat marcheert.
Etty is niet alleen politiek naïef, maar was het ook: “Dus heb ik nooit het idee gehad dat ik achter een fout regime ben aangelopen of dat ik de Goelag of zo heb verdedigd. Ik geloofde in een naïef ideaal, dat wel”. Van 1973 tot 1982 was dit naïeve mens medewerker van de CPN-krant De Waarheid. En er ook adjunct-hoofdredacteur. Toch niet bepaald het niveau van een in overall gestoken letterzetter.
In die tijd had de krant rond de 26 000 abonnees. Een sekte van lieden die nog steeds niet kon geloven dat het communisme het nationaalsocialisme naar de kroon stak in de kunst van het uitroeien. Bovendien waren de communisten nog steeds aan het moorden, en waren de nationaalsocialisten er al mee opgehouden. Fout na de oorlog dus, zou je denken.
Hans van Baalen was 16 toen die misschien een bede naar Joop Glimmerveen schreef. Maar toen dat april 1998 via het opinieweekblad Vrij Nederland (waar de ex-communist Max van Weezel de politieke trom roerde) uitkwam, stortte heel ex-communistisch Nederland zich op deze ex-padvinder. Nu was Glimmerveen zeker geen jufferhondje, maar Marcus Bakker was dat evenmin, want die stond toch maar te jubelen toen de Sovjetrussen Boedapest en Praag met tanks binnentrokken. Bovendien was deze man een geharde neostalinist, tot het niet langer te ontkennen was dat Stalin Hitler met neuslengte voorsprong verslagen had bij de strijd om de massamoordtrofee.
Etty stopte bij De Waarheid toen ze eenendertig was. Op zo’n leeftijd kun je alleen naïef zijn als je slechts een bul van de spinazieacademie op zak hebt. Maar bij een mevrouw die het tot hoogleraar weet te brengen ga je toch twijfelen aan de regio tussen de oren, of denken aan kwaadwilligheid.
Fascisten en nationaalsocialisten zijn na de bezetting uit tal van openbare functies geweerd. Op een klein aantal na, kregen ze ook geen rol toebedeeld bij de pers, de omroep en de overheid. Na de bezetting werd daartoe het Bureau Nationale Veiligheid (de voorloper van BVD en AIVD) in het leven geroepen, en op 25 oktober 1945 werd de Persraad geïnstalleerd die de perszuivering zou aanpakken. De lichte gevallen konden na een periode uitgesloten te zijn van de journalistieke beroepsuitoefening weer aan het werk. Bij de Nenasu (de uitgeverij van de NSB) en de Telegraaf vielen de hardste klappen. De zware gevallen kregen zoals Anton Mussert en Max Blokzijl de kogel, werden veroordeeld tot vrijheidstraffen of kwamen nooit meer aan de bak bij de krant, de omroep of de overheid.
Heel anders ging het met de naoorlogse communisten/ex-communisten als Elsbeth Etty, Max van Weezel, Anet Bleich, Gijs Schreuders, Ina Brouwer, Tara Singh Varma, Anja Meulenbelt, Ella Vogelaar, Jan Marijnissen, Paul Rosenmöller, Koos van Zomeren, Herman Meijer, Lodewijk de Waal en Willem Schoonen. Niet dat ze meteen voor het gebak en de thee gevraagd werden, maar gezuiverd door een zuiveringscommissie werden ze evenmin. En een prima baan kregen ze ook.
De Nenasu werd in 1948 geliquideerd, de CPN-uitgeverij Pegasus, goed voor een keur aan communistische propagandaboeken, bestaat nog steeds.
Maar wat nog erger is, is dat de ex-communisten behoorlijk arrogant over hun verleden deden. Daarom ook moest Frits Bolkestein zich in de Kamer verantwoorden. En dat dan weer op een open brief op hoge poten van (ja u leest het goed) toenmalig GroenLinks-fractievoorzitter Paul Rosenmöller aan de gehele VVD-fractie. Rosenmöller vroeg de VVD-fractie of “mogelijk het fatsoen kan worden opgebracht te erkennen dat deze uitspraken niet kunnen”. De trouwe lezer vraagt zich meteen af uit welk riool Paul Rosenmöller de gotspe opviste Bolkestein ook maar iets te verwijten, waar hij zelf een bedebriefje aan Pol Pot schreef, en de Albanese dictator Enver Hoxha aanbad. En ook nog eens de scepter zwaaide over het restuitschot van de CPN, en dan ook nog inbreker Wijnand Duyvendak in zijn fractie toeliet.
Er werd natuurlijk meteen gerefereerd aan de grote betrokkenheid van de communisten bij het verzet tijdens de bezetting. Maar tijdens welke bezetting hebben Elsbeth Etty, Max van Weezel, Anet Bleich, Gijs Schreuders, Ina Brouwer, Tara Singh Varma, Anja Meulenbelt, Ella Vogelaar, Jan Marijnissen, Paul Rosenmöller, Koos van Zomeren, Herman Meijer, Lodewijk de Waal en Willem Schoonen zich moedig verzet dat ze zich kunnen beroepen op verzachtende omstandigheden?
De vooroorlogse communisten hadden nog de smoes dat de berichtgeving tijdens de bezetting zo schamel was, dat ze dachten dat de Sovjet-Russische genocide rond het Poolse Katyn door de nazi’s bedreven was. Maar in de tweede helft van de vorige eeuw moet je toch decennialang zonder radio, televisie en kranten gezeten hebben als je nog steeds niet wist wat de communisten allemaal uitgevreten hebben in de gebieden waar ze de mens kwamen verlossen van de armoede.
De clou was dat de communisten keurig, toen het einde van de koude oorlog vanwege de val van het Sovjetregime een feit werd, zich à la Anet Bleich, schoon mochten wassen alsof ze nooit een vuiltje opgelopen hadden, en dus volop carrière konden maken, of voor een blad bleven schrijven waar het een dagtaak was onder tegels naar het oorlogsverleden van niet-communisten te speuren.
Niemand kon het zo gegratineerd formuleren als Pamela Hemelrijk: “Wablief? Oud-links fossiel? Wordt het dan niet hoog tijd om VN, het parochieblad van de linkse kerk, ook bij het oud vuil te zetten? Hun starreporter Max van Weezel stond in 1991, bij de opheffingsvergadering van de CPN, nog met gebalde vuist naast Marcus Bakker de Internationale te loeien, ik kan daar niet vaak genoeg aan herinneren.”
Inderdaad, Anet bleichs echtgenoot, Max van Weezel, was ook al geen jochie van zestien meer toen hij daar stond te zingen. Ina Brouwer was allang geen bedplasser meer toen ze op bezoek ging bij de heren van het Kremlin en met Erich Honecker feestvierde bij het veertigjarige jubileum van de DDR. Ella Vogelaar was vierendertig toen ze doorkreeg dat het CPN-lidmaatschap haar carrière wellicht in de weg stond.
Ze namen allemaal op de een of andere manier afstand van hun gevoos met het rode monsterrijk. Maar zou op enig moment de NSB’ers niet ook toegegeven hebben dat ze op een verkeerd paard gewed hadden als ze net als de communisten de kans gekregen hadden zich te reinigen? Want met een gouden carrière in het verschiet maak je graag de raarste capriolen.
Maar in plaats van het tonen van berouw behoren ze veelal tot de meest fanatieke aanklagers van politiek rechts. Alsof de oude dagen van de showprocessen achter het IJzeren Gordijn herleven, zoeken ze onder bemoste tuintegels uit wie fout na de oorlog was. Want als verzetsstrijder in vredestijd moet je je uit je naad werken om voor een medaille in aanmerking te komen.
Reageren kan op het Pim Fortuyn Forum.
