BERNADETTE DE WIT - 12 JANUARI 2004

Uit: Metro in de Bijlmer



Dinsdag 21 december was het weer gezellig druk in de raadszaal van deelgemeente Amsterdam-Zuidoost. Alle gesubsidieerde PvdA-Surinamers zaten op de publieke tribune. Een mooie zaal vol Zwart Beraad, de nog steeds niet uitgestorven lobbyclub die alweer sinds 1995 de Bijlmerafdeling van de PvdA gijzelt, als aandachtig toehoorder van een bijna voltallige raad, inclusief de beroepsquerulant Nizaar Makdoembaks en zijn corrupte duo-raadslid Emile Esajas van het Surinaamse splinterpartijtje Solidariteit Zuidoost. Waarin het woord solidariteit gelezen dient te worden als Geef Ons Subsidie! (Die twee zie je anders nooit, behalve als er subsidie te verdelen valt).

Stadsdeelvoorzitter Elvira Sweet (hier geboren) leidde de vergadering. Dat deed ze zakelijk en goed, maar wat klonk haar stem schel, met plat Surinaams accent.

Ze zat in de stress, zoveel was duidelijk. Reden: zij en haar medewethouders van Zuidoost lagen zwaar onder vuur. Die avond moest duidelijk worden of het Dagelijks Bestuur verantwoordelijk was voor het faillissement van welzijnsreus Alcides (zie de krantenartikelen over Alcides op deze site). En zou dat consequenties hebben voor het DB? Moesten ze misschien wel opstappen, zoals in stadsdeel Amsterdam-Zeeburg was gebeurd?





Voorzitter Sweet



Zuid-Afrika

Een paar VVD'ers hadden immers laten weten dat dat misschien wel het beste was. Maar zouden zij daaraan gevolgen verbinden, dan had de coalitie een groot probleem. Dan moest de VVD eruit. En wie moest er dan in: de enige serieuze oppositiepartij Leefbaar Zuidoost, die ook vond dat het DB weg moest?

Natuurlijk liep het allemaal weer met een sisser af, zoals altijd in de Bijlmerpolitiek. Achter de schermen bleek de coalitie ook ditmaal waterdichte afspraken te hebben gemaakt. Elvira's superbodyguard Harry Verzijl, fractievoorzitter van de PvdA, sprak het Grote Mea Culpa uit. Het DB was schuldig aan de teloorgang van Alcides, maar zo ook de raad. Er waren onregelmatigheden geweest, maar het DB had niet gefraudeerd of zo. Dus zo erg was het allemaal niet en in de toekomst zou het niet meer gebeuren.

De VVD had de rijen weer gesloten - nadat fractievoorzitter Maria Tiggelaven zei dat ze als lid van de werkgroep die Alcides onderzocht best een heel ander standpunt mocht hebben dan 'als VVD-lid' in de deelraad - en betreurde de gang van zaken, maar alla. En het CDA echode bij monde van Henk de Boer de VVD na. Je hoorde Henk denken: hadden we verdorie net weer iemand in het DB, Hans Res, en zou die moeten opstappen vanwege die verdomde Alcidesaffaire, waarover we eerder zeiden, toen de corrupte Antilliaan Ronald Neslo (Groen Links) nog de plek van Hans had, dat het hele DB als de sodemieter moest aftreden?

Nu niet meer dus.

Makdoembaks van Solidariteit Zuidoost wist precies waar het om ging. Om Elvira Sweet, en die kon natuurlijk nooit weg, want zonder een zwarte voorzitter van de deelraad zou de Bijlmer meteen Zuid-Afrika worden! Met pasjescontrole en al.





Superbodyguard Harry Verzijl



Misleiding

En dus lag het gezond verstand deze avond geheel en al bij Leefbaar Zuidoost. Mart van de Wiel, de fractievoorzitter, somde de feiten op: het DB had over de kwestie-Alcides de raad diverse malen misleid, het had gevraagde informatie niet of te laat gegeven, raadsmoties niet uitgevoerd en de gemeentelijke subsidieverordening regelmatig aan z'n laars gelapt. Bovendien had het DB pas ingegrepen toen het al te laat was. Alle signalen over de puinhopen bij Alcides werden maandenlang stelselmatig genegeerd.

Mea Culpa, zei de PvdA wijselijk, laten we het houden bij een motie van treurnis. Joepie, antwoordden VVD en CDA, terwijl Makdoembaks, om de gezelligheid nog eens te onderstrepen, broden uitdeelde aan de flatwachten op de publieke tribune. En Queen Bee Elvira Sweet, die haar gebit speciaal had laten verbouwen toen ze gekozen werd, beloofde dat de mensen van het Zwart Beraad nu opgenomen waren in haar officiële bodyguardclub. (Binnenkort zal hen een T-shirt worden uitgereikt met de tekst 'Altijd klaar om u te dienen, maar wat schuift het'. Naar verluidt wordt Harry Verzijl de eerste voorzitter van de club.)



'Politieke integriteit'

Het vernietigende rapport van Ernst & Young over de financiële malversaties bij Alcides is nog steeds niet openbaar; de deelraadswethouders houden het onder de pet. Wel zei VVD-lid Pieter Litjens van het DB dat het rapport aanleiding was om de voormalige directeur van Alcides, Albert van Wingerden, strafrechtelijk te vervolgen. De man die jarenlang in de achterliggende PvdA-netwerken veel macht had, is kennelijk uit de gratie. En zo blijft het DB buiten schot.

Op de website van Leefbaar Zuidoost staan alle argumenten. Daaruit kan maar één conclusie worden getrokken: een lokaal bestuur dat zijn raad zó voor de gek houdt als de deelraadswethouders van Amsterdam-Zuidoost hebben gedaan, en zo veel onvermogen tentoonspreidt als het een probleem moet oplossen, verdient maar één straf: oprotten. En had het DB werkelijk geweten wat politieke integriteit is, dan zat het nu al geheel vrijwillig achter de geraniums.





Elvira Sweet (midden) in gelukkiger tijden, in de Ghanese Jezuskerk



'Ik weet van niks en een leugentje om bestwil mag altijd'

Op de website van stadsdeel Amsterdam-Zuidoost staat de rubriek De week van Elvira Sweet. Op 21 december verscheen de laatste aflevering van dit jaar. Natuurlijk schrijft ze over de Alcideszaak die die avond op de agenda van de deelraad stond. Het was allemaal wel erg en zo, en er kwamen mensen zonder werk te zitten, ook heel erg, maar het goede was toch dat de bewoners van Zuidoost er maar weinig last van hebben gehad. Zuidoost had weer laten zien waar het goed in is: solidariteit en gezamenlijkheid. 'Iedereen heeft de handen uit de mouwen gestoken en daardoor hebben we met zijn allen kunnen voorkomen dat het drama rond Alcides een nog groter drama werd'.

Geen idee wie 'iedereen' is en wat er dan allemaal wel niet gebeurd is, maar als Elvira dat zo heeft waargenomen, dan moet het wel zo zijn. Integriteit staat vanzelfsprekend bij een zwarte PvdA-politica voorop! (Het is te hopen dat ze de volgende keer ook vertelt hoe je 'weinig last' moet interpreteren nu het welzijnswerk failliet is gegaan.)



'Roddel'

Maar goed, dat vindt Elvira allemaal niet zo erg; erger is natuurlijk dat Het Parool nog altijd insinueert dat het DB al heel lang wist dat het bij Alcides niet helemaal snor zat. Elvira ontkent dit stellig. Geen wonder, oud-directeur Albert van Wingerden was jarenlang haar neukmaatje - inmiddels is hij ingeruild voor de getrouwde Surinaamse topambtenaar Hugo Fernandes Mendes, voorheen mislukte ambtenaar van Binnenlandse Zaken en, dankzij de positieve discriminatie, nu de baas van de ambtenaren in Amsterdam-Zuidoost.

Blijkens haar weekjournaal had Elvira wel eens gesproken met de toenmalige directeur van de Werkmaatschappij Zuidoost van Alcides, Ellin Robles, en haar was verteld over een ruzie met algemeen directeur Albert van Wingerden (die na het vertrek-met-gouden-handdruk van zijn medebestuurder in z'n eentje de Raad van Bestuur vormde, en dus unaniem besluiten kon nemen over het toedekken van de financiële ramp) over te hoge overhead. Maar dat kun je volgens Elvira niet als 'een serieus signaal' beschouwen. Dat was meer 'roddel' (typisch zwarte vrouwen, nietwaar Elvira, die zijn niet serieus, die roddelen alleen).



Klokkenluider

Ellin Robles was in totaal bijna een jaar bij Alcides in dienst. Eind 2002 kreeg ze het zeer zware vermoeden dat Alcides-Zuidoost het financieel niet ging redden. Gesprekken met ambtenaren en het DB leverden geen enkel soelaas op.

Ze zocht het uit, met behulp van haar financiële mensen. Uiteindelijk stapte Robles naar buiten. In een commissievergadering van de deelraad, eind juni 2003, liet de klokkenluider weten dat de poen op was. Ze kondigde tevens het faillissement van Alcides aan.

Robles vloog eruit en toen begon de soap, zoals die bij Leefbaar Zuidoost valt na te lezen.

April 2004 werd tenslotte het werkelijke faillissement over Alcides uitgesproken. Al het personeel werd ontslagen per 28 mei van dit jaar en op 1 juni ging een nieuwe welzijnsorganisatie van start. Met een gelijkgeschakelde interim-Raad van Bestuur, bestaande uit twee PvdA'ers.





Klokkenluider Ellin Robles



Belangenverstrengeling en diefstal

Het DB van Zuidoost was inmiddels behalve financier ook Raad van Toezicht van het hele welzijnswerk geworden, wat het tot voor kort bleef.

Onder verantwoordelijkheid van deze Raad-van-belangenverstrengeling gebeurde het dat de lucratieve kinderopvang van Alcides niet werd verkocht, maar door de peperdure interim-crisismanager Paul Sturkenboom (bekend van de ravage die hij achterliet bij het Amsterdamse Slotervaartziekenhuis) werd ingepikt, op de dag dat het faillissement werd uitgesproken. De curator had het nakijken. (Wie de schade gaat betalen van al dat gestolen en over de balk gegooide belastinggeld, bleef in de raadsvergadering van 21 december natuurlijk onbesproken. Maar de reinigingsheffing gaat weer eens, nu met 14 procent, omhoog.)

Het kinderopvangbedrijf is sindsdien in eigendom bij een door Sturkenboom en zijn advocaat mr Jongepier opgerichte stichting. Het kostte ze geen cent.



'Solidariteit'

De nieuwe, afgeslankte organisatie moest wel dezelfde 'productie' blijven leveren als Alcides. Iedereen die mocht blijven, moest niet alleen harder werken, maar kreeg tegelijk een beduidend lager salaris aangeboden, waarmee de Raad van Bestuur en Raad van Toezicht de cao schonden – en daarmee een wettelijke afspraak. Gedupeerden genoeg dus, en binnenkort zijn de anderen bekend, de nog weg te bezuinigen Melkertbanen en allen die nog op een jaarcontract vanaf 1 juli 2003 zitten en mogen vrezen dat dat niet verlengd wordt.

Maar met enige 'solidariteit' komen we hier met z'n allen ook wel weer uit. Dat beperkt de last, zoals Elvira ons op voorhand mededeelt. Huidje gered.